Allnorkir hafa haft samband og beðið um ræðuna mína í Iðnó í gær. Hér er hún (reyndar aðeins ítarlegri) :
Ísland skuldar 1.500 milljarða eða rúmlega eina landsframleiðslu. Við eigum líklega fyrir vöxtunum af þessum lánum ef laun verða skorin niður og útgjöld til heilbrigðis og menntamála minnkuð, ekkert umfram það. Til þess að rífa landið upp þarf að fjölga störfum og auka útflutningstekjur. Forsvarsmenn þeirra fyrirtækja sem hafa tekið við aukningu á vinnumarkaði eru sammála um að það verði ekki gert með krónuna sem gjaldmiðil.
Viðhorf til Íslands eru neikvæð og þau litlu lán sem okkur standa til boða eru á mjög háum vöxtum, vegna þess háa áhættuálags sem við búum við. Það liggur fyrir að ef við breytum um stefnu munu viðhorf til okkar breytast, það hefur komið fram hjá m.a. Finnum og Svíum um aðstoð og lán á hagstæðari vöxtum.
Hrunbylgjan síðastliðið haust hitti hið erlenda lánsfé sem hér var og við töpuðum 80 milljörðum dollara af erlendu lánsfé. Bylgjan í haust lendir milliliðalaust á íslensku atvinnulífi og heimilum. Lykilfyrirtæki munu falla og algjört öngþveiti myndast og við blasir 10 - 15 ára lægð og fátækt.
Vaxtamunur milli Íslands og ESB landa er í dag 14%. Ef við værum með Evru núna værum við með um 3 - 4% verðbólgu, enga verðtryggingu og vexti á húsnæðislánum um 4% og í viðskiptum um 4 -5% og ekki væru hér gjaldeyrishöft. Kostnaður af krónunni er óheyrilegur. Fyrir hrun síðasta haust var vaxtamunur milli Íslands og ESB að jafnaði um 3 - 3,5%. Ef ekkert verður að gert hvað varðar gjaldmiðilinn getum í besta falli reiknað með að ná vaxtamun niður í 6%.
Reikningurinn vegna krónunnar er þar af leiðandi um 200 milljarða króna. Þetta jafngildir hvorki meira né minna en 25% af öllum launum í landinu! Það gefur auga leið að þessi kostnaður leggst á almenning í formi lægri launa, hærra verðlags, hærri skatta og/eða lægra þjónustustigs hins opinbera. Kaupmáttur hefur hrunið síðasta ár um 11% og við blasir að hann muni minnka enn frekar.
Í dag eru um 18 þús. íslendingar atvinnulausir. Inn á íslenskan vinnumarkað koma að meðaltali 2.500 árlega umfram þá sem hverfa af vinnumarkaðnum. Ef við ætlum að koma atvinnuleysi niður fyrir 3% á næstu 4 árum þurfum við að skapa um 22.000 ný störf á þeim tíma. Það þýðir að við þurfum hagvöxt af stærðargráðunni 4.5 - 5% sem er gríðarlega hátt.
Það vantar ekki fólk í fiskvinnslu eða landbúnað. Þar hefur ekki orðið nein fjölgun á undanförnum árum, frekar hið gagnstæða og er ekkert útlit fyrir fjölgun í þessum starfsgeirum. Sem talandi dæmi um atvinnuþróun á Íslandi má nefna að árið 1990 voru félagsmenn í Rafiðnaðarsambandinu um 2000, um 600 unnu í byggingariðnaði og svipaður fjöldi í útgerð, fiskvinnslu og landbúnaði. 300 unnu í orkugeiranum og um 500 tæknigeiranum.
Í dag eru rafiðnaðarmenn tæplega 7000. Ef við tökum stöðuna eins og hún var fyrir hrun það er september 2008 þá unnu um 700 í byggingariðnaði um 600 fyrirtækjum í fisk- og landbúnaðarfyrirtækjum og þjónustufyrirtækjum tengdum þessum atvinnugreinum. Í orkugeiranum vann um 300 manns eða óbreyttur fjöldi En það voru 5000 rafiðnaðarmenn í tæknigreinum. Öll fjölgunin hefur verið þar. Þetta eru lykilmenn tæknifyrirtækjanna og er sá hópur sem hefur mestu möguleikanna til þess að leita sér að störfum annarsstaðar. Þetta er sá hópur sem hefur best fylgst með tækniþróun með markvissri sókn í eftirmenntun.
Forsvarsmenn þeirra fyrirtækja sem hafa byggst upp á undanförnum árum eins og CCP, Marel, Össur og Actavis segja að krónan hafi reynst þeim mjög illa. Krónan sé ástæða þess að þessi fyrirtæki séu með mun fleiri starfsmenn erlendis en hér heima. Þau sjá ekki sína framtíð hér, þó svo þau vildu svo gjarnan. Ef haldið verði áfram á þessari braut verða þau að flytja höfuðstöðvar sína frá Íslandi, næsta vetri vegna þess að annars fá þau ekki nauðsynlega bankafyrirgreiðslu og geta ekki endurfjármagnað lán sín.
Eins og komið hefur fram hjá forsvarsmönnum þessara fyrirtækja að ef Evran hefði verið til staðar þá hefðu þessi fyrirtæki verið byggð næstum alfarið hér á landi og væru með mun fleiri starfsmenn hér heima, jafnvel á þriðja þúsund fleiri. Það hefði skapað afleiður í öðrum fyrirtækjum með enn fleiri störfum.
Næsta vetur verða öll helstu fyrirtækin að endurfjármagna sig og ef ekki verður búið að undirbúa þann jarðveg blasir við önnur bylgja hruns. Meðal þessara fyrirtækja eru Landsvirkjun, Orkuveitan og Hitaveita Suðurnesja. Hjá forsvarsmönnum þessara fyrirtækja hefur komið fram að þær lánasyrpur sem þau eru með vegna framkvæmda við virkjanir á undanförnum árum þurfi að endurfjármagna að mestu leiti næsta vetur.
Nú er svo komið að engin vildi lána Íslandi eða íslenskum fyrirtækjum nema á mjög háum vöxtum og áhættuálagi og veðum. Ekkert íslenskt fyrirtæki ræður við þær kröfur. Ef íslensk fyrirtæki ná ekki að endurfjármagna sig munu erlendir bankar gjaldfella allar skuldir. Það getur ekki leitt til annars en þeir nái undirtökum í m.a. íslensku orkufyrirtækjunum. Og þá eigum við ekki þær auðlindir lengur. Margir velta fyrir sér hvort við það séum við sem eigum kvótan eða hinir erlendu eigendur skuldahala útgerðarinnar.
miðvikudagur, 22. apríl 2009
Kosningar í byrjun næsta árs
Ég hef fullyrt hér á þessari síðu nokkrum sinnum undanfarna mánuði að það eigi eftir að koma upp úr pottum gömli bankanna mál sem geri það að verkum að ný bylgja fordæmingar á stjórnmálaflokkum og stjórnmálamönnum muni ganga yfir landið.
Það hefur verið ljóst um allangt skeið að fjármálamennirnir eiga í handraðanum nákvæmt bókhald yfir þau gæði sem þeir létu renna til stjórnmálamanna. Það bókhald myndi fyrr eða síðar „óvart“ lenda í höndum fjölmiðla. Þessi spádómur er að rætast.
Þetta gerir það að verkum að kjósendur ganga nú óöruggir til kosninga og óánægjan er undirliggjandi. Lítið þarf til þess að upp úr sjóði. Kosningabaráttan einkennist af því að nafnlausum auglýsingum með fullyrðingum um eignaskatta og tekjuskatta sem eru klár ósannyndi.
Starfsmenn Valhallar eru miklum vanda í ESB málum og ætluðu að spila enn einum millileiknum, en embættismenn í Brussel hafa bent á að tillaga þeirra sé út í hött. En það eru aftur á móti mjög margir sjálfstæðismenn út í atvinnulífinu sem eru allt annarrar skoðunar en Valhöll. Það vissi reyndar meirihluti landsmanna áður. Viðbrögð formanns sjálfstæðismanna eru brosleg. Sjálfstæðisflokkurinn á Íslandi ætli ekki að láta einhverja embættismenn í Brussel segja sér fyrir verkum.
Allt bendir til að það verði aðrar kosningar næsta vetur, það verði nokkrir þingmenn sem verði að segja af sér fljótlega eftir kjördag. Kjósa verði um breytingar á stjórnarskrá, upptöku Evru og aðildarsamning ESB. Þeir samningar verða tilbúnir í lok þessa árs.
Það verður undirstaða og upphaf uppbyggingar atvinnulífsins og útganga úr skuldaklafanum.
Það hefur verið ljóst um allangt skeið að fjármálamennirnir eiga í handraðanum nákvæmt bókhald yfir þau gæði sem þeir létu renna til stjórnmálamanna. Það bókhald myndi fyrr eða síðar „óvart“ lenda í höndum fjölmiðla. Þessi spádómur er að rætast.
Þetta gerir það að verkum að kjósendur ganga nú óöruggir til kosninga og óánægjan er undirliggjandi. Lítið þarf til þess að upp úr sjóði. Kosningabaráttan einkennist af því að nafnlausum auglýsingum með fullyrðingum um eignaskatta og tekjuskatta sem eru klár ósannyndi.
Starfsmenn Valhallar eru miklum vanda í ESB málum og ætluðu að spila enn einum millileiknum, en embættismenn í Brussel hafa bent á að tillaga þeirra sé út í hött. En það eru aftur á móti mjög margir sjálfstæðismenn út í atvinnulífinu sem eru allt annarrar skoðunar en Valhöll. Það vissi reyndar meirihluti landsmanna áður. Viðbrögð formanns sjálfstæðismanna eru brosleg. Sjálfstæðisflokkurinn á Íslandi ætli ekki að láta einhverja embættismenn í Brussel segja sér fyrir verkum.
Allt bendir til að það verði aðrar kosningar næsta vetur, það verði nokkrir þingmenn sem verði að segja af sér fljótlega eftir kjördag. Kjósa verði um breytingar á stjórnarskrá, upptöku Evru og aðildarsamning ESB. Þeir samningar verða tilbúnir í lok þessa árs.
Það verður undirstaða og upphaf uppbyggingar atvinnulífsins og útganga úr skuldaklafanum.
þriðjudagur, 21. apríl 2009
Sama gamla tuggan
Þrátt fyrir afleita stöðu fyrir kosningar virðist Sjálfstæðisflokkurinn ætla að nota sömu aðferðir í kosningabaráttunni og áður. Skella fram óframkvæmanlegum hugmyndum um upptöku gjaldmiðils, til þess að reyna að koma í veg fyrir málefnalega umræðu um peningastefnu og efnahagsstjórn.
Með útúrsnúningum um fullveldistap og verndum auðlinda er umræðu um ESB drepið á dreif.
Flokkurinn segist ætla að koma ríkissjóð á réttan kjöl án þess að grípa til skattahækkana eða niðurskurðar á ríkisútgjöldum án þess að skýra hvernig í veröldinni eigi nú að fara að því og kemur þannig í veg fyrir vitræna umræðu um hvernig taka eigi á ríkisfjármálum.
Gefur forsvarsmönnum helstu sprotafyrirtækja langt nef þegar þeir benda á að fyrirtækin muni ekki búið á Íslandi við óbreyttar aðstæður og kemur þannig í veg fyrir vitræna umræðu um uppbyggingu atvinnulífsins.
Síðan er beitt gamalkunnugri aðferð við að gera frambjóðendur annarra flokka tortryggilega með alls konar spuna í nafnlausum auglýsingum.
Stjórnlagaþing og breytingar á stjórnaskránni var vilji yfirgnæfandi meirihluta þjóðarinnar. Sjálfstæðisflokurinn kom í veg fyrir þá umræðu með innihaldslausu og málefnalausu málþófi.
Þessi málsmeðferð Sjálfstæðismanna er þekkt. T.d. er eftirminnilegt hvernig hann beitti öllum brögðum í bókinni til þess að koma í veg fyrir umræður um þær breytingar á skattkerfinu sem hann hafði gert fyrir kosningarnar 2007 og hækkað skatta á þeim sem minnst máttu sín á meðan hann lækkaði skatta á þeim efnameiri. Og ekki síður hvernig hann vék sér undan því að taka þátt í umræðu um yfirgegni krónnunnar.
Með útúrsnúningum um fullveldistap og verndum auðlinda er umræðu um ESB drepið á dreif.
Flokkurinn segist ætla að koma ríkissjóð á réttan kjöl án þess að grípa til skattahækkana eða niðurskurðar á ríkisútgjöldum án þess að skýra hvernig í veröldinni eigi nú að fara að því og kemur þannig í veg fyrir vitræna umræðu um hvernig taka eigi á ríkisfjármálum.
Gefur forsvarsmönnum helstu sprotafyrirtækja langt nef þegar þeir benda á að fyrirtækin muni ekki búið á Íslandi við óbreyttar aðstæður og kemur þannig í veg fyrir vitræna umræðu um uppbyggingu atvinnulífsins.
Síðan er beitt gamalkunnugri aðferð við að gera frambjóðendur annarra flokka tortryggilega með alls konar spuna í nafnlausum auglýsingum.
Stjórnlagaþing og breytingar á stjórnaskránni var vilji yfirgnæfandi meirihluta þjóðarinnar. Sjálfstæðisflokurinn kom í veg fyrir þá umræðu með innihaldslausu og málefnalausu málþófi.
Þessi málsmeðferð Sjálfstæðismanna er þekkt. T.d. er eftirminnilegt hvernig hann beitti öllum brögðum í bókinni til þess að koma í veg fyrir umræður um þær breytingar á skattkerfinu sem hann hafði gert fyrir kosningarnar 2007 og hækkað skatta á þeim sem minnst máttu sín á meðan hann lækkaði skatta á þeim efnameiri. Og ekki síður hvernig hann vék sér undan því að taka þátt í umræðu um yfirgegni krónnunnar.
mánudagur, 20. apríl 2009
Takmark tilverunnar peníngar og óraunverulegt glíngur
Á undanförnum áratug hefur markaðs- og auðhyggjan verið við völd hér á landi . Arður, gengi hlutabréfa og viðskipti blindaði. Gagnrýnislaust fjölluðu fjölmiðlar í löngum dálkum og þáttum í sjónvarpi um hagnað á verðbréfaviðskiptum. Allt sem gat skilað auknum arði var talið réttlætanlegt.
Sjónarmiðum launþega var vikið til hliðar, gróðafíknin réð. Mannleg reisn og samskipti gleymdist. Ef minnst var á að verja hluta arðs til þess að hækka laun fólksins á gólfinu var rætt um að mætti raska stöðugleika sem kallaði yfir landsmenn óðaverðbólgu. Ef rætt var um ofurlaun og bónusa var það öfundsýki á velgegni.
Þessu er ágætlega lýst með orðum nóbelsskáldsins; “Verslunarskipulagið dregur manninn niður í gróðafíkn seljanda, sem hefur ekki framar neitt takmark tilveru sinnar annað en það að eignast penínga og óverulegt glíngur. Öll fyrirbrigði mannlegrar tilveru eru gerð að spurníngu um kaupgetu og gjaldþol. Gleypugángurinn er í senn gerður að boðorði, fyrirheiti og takmarki” (Dagleið á fjöllum).
Það gleymdist að fjármagnið væri einskis virði, ef ekki kæmi til hin vinnandi hönd og skapaði verðmætaaukningu í framleiðslu fyrirtækjanna. Hlutskipti gróðafíkla er í dag aumkvunarvert.
Maður áttar sig ekki á boðskap þessa flokks sem hvað harðast gekk fram í markaðs- og auðhyggju að ekki megi lækka laun. Um hverja er verið að tala? Telja launamenn á almennum markaði ekki lengur með í hugum fulltrúa þessa flokks? Það er búið að lækka laun á umtalsverðum fjölda fólks á almennum vinnumarkaði til þess að verja atvinnustigið. Það þarf að skera niður opinber útgjöld um 50 milljarða. Það verður ekki gert með því að segja upp 9 óþörfum sendiherrum sem Flokkurinn réð til starfa og selja sendiráðið í Stokkhólmi.
Sami flokkur gengur gegn því sem forsvarsmenn stærstu sprotafyrirtækjanna telja vera eina leiðin til þess að hefja endurreisn fyrirtækja á almennum vinnumarkaði, það eru samningar við ESB og upptöku Evru.
Það er búið að hafna alfarið einhliða upptöku norrænnar krónu og sama gildir um einhliða upptöku Evru. IMF hefur ekkert með Seðlabanka ESB að gera. Það vita allir, líka Illugi og Bjarni formaður flokksins. Þess vegna er enn eitt af því sem maður skilur ekki nýr boðskapur þessa flokks í gjaldeyrismálum.
Sjónarmiðum launþega var vikið til hliðar, gróðafíknin réð. Mannleg reisn og samskipti gleymdist. Ef minnst var á að verja hluta arðs til þess að hækka laun fólksins á gólfinu var rætt um að mætti raska stöðugleika sem kallaði yfir landsmenn óðaverðbólgu. Ef rætt var um ofurlaun og bónusa var það öfundsýki á velgegni.
Þessu er ágætlega lýst með orðum nóbelsskáldsins; “Verslunarskipulagið dregur manninn niður í gróðafíkn seljanda, sem hefur ekki framar neitt takmark tilveru sinnar annað en það að eignast penínga og óverulegt glíngur. Öll fyrirbrigði mannlegrar tilveru eru gerð að spurníngu um kaupgetu og gjaldþol. Gleypugángurinn er í senn gerður að boðorði, fyrirheiti og takmarki” (Dagleið á fjöllum).
Það gleymdist að fjármagnið væri einskis virði, ef ekki kæmi til hin vinnandi hönd og skapaði verðmætaaukningu í framleiðslu fyrirtækjanna. Hlutskipti gróðafíkla er í dag aumkvunarvert.
Maður áttar sig ekki á boðskap þessa flokks sem hvað harðast gekk fram í markaðs- og auðhyggju að ekki megi lækka laun. Um hverja er verið að tala? Telja launamenn á almennum markaði ekki lengur með í hugum fulltrúa þessa flokks? Það er búið að lækka laun á umtalsverðum fjölda fólks á almennum vinnumarkaði til þess að verja atvinnustigið. Það þarf að skera niður opinber útgjöld um 50 milljarða. Það verður ekki gert með því að segja upp 9 óþörfum sendiherrum sem Flokkurinn réð til starfa og selja sendiráðið í Stokkhólmi.
Sami flokkur gengur gegn því sem forsvarsmenn stærstu sprotafyrirtækjanna telja vera eina leiðin til þess að hefja endurreisn fyrirtækja á almennum vinnumarkaði, það eru samningar við ESB og upptöku Evru.
Það er búið að hafna alfarið einhliða upptöku norrænnar krónu og sama gildir um einhliða upptöku Evru. IMF hefur ekkert með Seðlabanka ESB að gera. Það vita allir, líka Illugi og Bjarni formaður flokksins. Þess vegna er enn eitt af því sem maður skilur ekki nýr boðskapur þessa flokks í gjaldeyrismálum.
sunnudagur, 19. apríl 2009
Að loknum kosningum 2007
Skrifaði þessa grein í Morgunblaðið 24. maí 2007. Það er hægt að birta hana núna nánast óbreytta, eða hvað finnst ykkur?:
Það var harla einkennilegt að hlusta á umræðu margra fylgismanna fráfarandi stjórnar þegar þeir höfnuðu alfarið að ræða á málefnanlegan hátt um stöðu íslensks þjóðfélags á annan hátt en að allt væri hér í besta lagi. Ísland væri hin fullkomna glansmynd og þetta fólk brást reitt við ef bent var á eitthvað sem bætur mætti fara. Þótt lagðar væru fram skýrslur frá viðurkenndum aðilum sem sýndu að við værum ekki á réttri leið eða að það mætti gera betur. Þeim var alfarið hafnað og aðrar dregnar fram, jafnvel frá árinu 2000 og jafnvel skýrslur sem sýndu allt annað en til umræðu var. Það virtist algjörlega vonlaust að koma á dagskrá umræðu um hvort ekki væri ástæða til þess t.d. að bæta aðbúnað aldraðs fólks, ná meiri stöðugleika í efnahagslífinu, bæta stöðu starfs- og símenntunar, endurskoða vaxtabætur og barnabætur og endurskoða skerðingar bótakerfisins.
Fráfarandi ríkisstjórn tókst ekki að skapa sama stöðugleika verðlags og velferðar hér á landi og er í samkeppnislöndum okkar. Eitt helsta verkefni í komandi kjarasamningum verður að stuðla að því að verðbólga festist ekki í háum tölum og mikilvægt er að koma vöxtum í svipað horf og annars staðar. Góð staða þjóðarbúsins er að stærstum hluta til reist á gífurlegri veltu sem skapaðist af miklum viðskiptahalla og olli miklum skatttekjum. Auk þess af sölu fyrirtækja í eigu ríkisins. Kvik staða efnahagslífsins getur leitt yfir okkur geysilegan vanda og erfið ár ef ekki verður við völd sterk stjórn með vilja til þess að taka á efnahagsstjórninni.
Vaxandi fjöldi fólks hefur viljað ræða kosti og galla aðildar að Evrópusambandinu með dýpri, víðari og skilmerkari hætti en nú er gert. Áhrifamikill hópur innan Sjálfstæðisflokksins hefur ekki viljað hleypa umræðu um frekari aðild að ESB af stað, og ýtt öllum tilraunum til umræðu út af borðinu. Aldrei hafa komið fram skiljanleg rök fyrir þessu. Hópurinn hefur látið stjórnast af tilskipunum frá flokksskrifstofunni og innbyrt skoðanir eins og um trúarbrögð væri að ræða. Það er núna ástæða fyrir þennan hóp að óttast vegna þeirrar einföldu staðreyndar að Samfylkingin er Evrópusinnaður stjórnmálaflokkur og í Sjálfstæðisflokknum er vaxandi sá hópur sem gerir sér grein fyrir að það verður þegar til lengri tíma er litið að hætta með sjálfstæðan gjaldmiðil og taka þess í stað upp evru með inngöngu í ESB.
Sú ríkisstjórn sem nú tekur við þarf að ná tökum á efnahagsstjórninni og búa sig undir það tekjutap sem óhjákvæmilega verður þegar einkaneyslan dregst saman. Fyrstu skref sem ný ríkisstjórn verður að taka samræmast fyrstu skrefum í átt til þess að uppfylla þau skilyrði sem gera okkur tæk í myntbandalag Evrópu. Vitanlega þurfa alvörustjórnmálamenn að greina hver yrðu samningsmarkmið þjóðarinnar gagnvart Evrópusambandinu. Talið er að kostnaður við ESB-aðild Íslands sé um 5 milljarðar króna á ári. Kostnaður heimilanna við að verja krónuna er ekki hár í samanburði við þann kostnað sem er af háu vaxtastigi hérlendis og miklum vaxtamun gagnvart nágrannaþjóðunum.
Við eigum að tryggja stöðuga uppbyggingu atvinnulífsins. Auka þarf útflutningstekjur til þess að jafna viðskiptahallann. Byggja þarf á áframhaldandi virkjun fallvatna og jarðvarma, en gæta verður að því hvar borið er niður í þeim efnum. Einnig þarf að efla hvers konar atvinnustarfsemi byggða á nýrri þekkingu og tækni. Tryggja verður að hvorutveggja dafni með öðrum og eldri atvinnugreinum í landinu. Ruðningsáhrif mikilla framkvæmda og samspil við illa skipulagðar og handahófskenndar breytingar á fjármálamarkaði hafa valdið hátæknifyrirtækjum rekstrarvanda. Stjórnvöld verða að taka tillit til íslenskra hátæknifyrirtækja og útrásar íslensks tæknifólks. Möguleikar okkar til frekari uppbyggingar hátækni eru jafnir á við stóriðju. Þar má benda á alþjóðlega tölvuhýsingu og gagnavinnslu. Slík starfsemi þarf mikla orku, mikinn fjölda tæknimanna og er án mengunaráhrifa. Byggja þarf upp öflugt ljósleiðarasamband á milli landa, í eigu og rekstri ríkisins og án gjaldtöku.
Allt of stór hluti launamanna hefur ekki lokið skilgreindu námi. Stjórnvöld og aðilar vinnumarkaðar eiga að taka höndum saman um að setja sér metnaðarfull og vel skilgreind markmið. Á næsta áratug þarf að gera stórátak í að treysta stöðu þeirra tugþúsunda fólks á vinnumarkaði sem hafa litla formlega menntun, með raunfærnimati, náms- og starfsráðgjöf og sérstöku menntunarátaki. Setja á markmiðið við að innan við 10% vinnuaflsins verði án viðurkenndrar starfs- eða framhaldsmenntunar í lok þessa tímabils. Tryggja á rétt einstaklingsins til að ljúka a.m.k. einu viðurkenndu námi á framhaldsskólastigi á kostnað ríkisins, auk rétts til raunfærnimats og möguleika á að sækja sér aukna menntun með námsorlofi.
Það var harla einkennilegt að hlusta á umræðu margra fylgismanna fráfarandi stjórnar þegar þeir höfnuðu alfarið að ræða á málefnanlegan hátt um stöðu íslensks þjóðfélags á annan hátt en að allt væri hér í besta lagi. Ísland væri hin fullkomna glansmynd og þetta fólk brást reitt við ef bent var á eitthvað sem bætur mætti fara. Þótt lagðar væru fram skýrslur frá viðurkenndum aðilum sem sýndu að við værum ekki á réttri leið eða að það mætti gera betur. Þeim var alfarið hafnað og aðrar dregnar fram, jafnvel frá árinu 2000 og jafnvel skýrslur sem sýndu allt annað en til umræðu var. Það virtist algjörlega vonlaust að koma á dagskrá umræðu um hvort ekki væri ástæða til þess t.d. að bæta aðbúnað aldraðs fólks, ná meiri stöðugleika í efnahagslífinu, bæta stöðu starfs- og símenntunar, endurskoða vaxtabætur og barnabætur og endurskoða skerðingar bótakerfisins.
Fráfarandi ríkisstjórn tókst ekki að skapa sama stöðugleika verðlags og velferðar hér á landi og er í samkeppnislöndum okkar. Eitt helsta verkefni í komandi kjarasamningum verður að stuðla að því að verðbólga festist ekki í háum tölum og mikilvægt er að koma vöxtum í svipað horf og annars staðar. Góð staða þjóðarbúsins er að stærstum hluta til reist á gífurlegri veltu sem skapaðist af miklum viðskiptahalla og olli miklum skatttekjum. Auk þess af sölu fyrirtækja í eigu ríkisins. Kvik staða efnahagslífsins getur leitt yfir okkur geysilegan vanda og erfið ár ef ekki verður við völd sterk stjórn með vilja til þess að taka á efnahagsstjórninni.
Vaxandi fjöldi fólks hefur viljað ræða kosti og galla aðildar að Evrópusambandinu með dýpri, víðari og skilmerkari hætti en nú er gert. Áhrifamikill hópur innan Sjálfstæðisflokksins hefur ekki viljað hleypa umræðu um frekari aðild að ESB af stað, og ýtt öllum tilraunum til umræðu út af borðinu. Aldrei hafa komið fram skiljanleg rök fyrir þessu. Hópurinn hefur látið stjórnast af tilskipunum frá flokksskrifstofunni og innbyrt skoðanir eins og um trúarbrögð væri að ræða. Það er núna ástæða fyrir þennan hóp að óttast vegna þeirrar einföldu staðreyndar að Samfylkingin er Evrópusinnaður stjórnmálaflokkur og í Sjálfstæðisflokknum er vaxandi sá hópur sem gerir sér grein fyrir að það verður þegar til lengri tíma er litið að hætta með sjálfstæðan gjaldmiðil og taka þess í stað upp evru með inngöngu í ESB.
Sú ríkisstjórn sem nú tekur við þarf að ná tökum á efnahagsstjórninni og búa sig undir það tekjutap sem óhjákvæmilega verður þegar einkaneyslan dregst saman. Fyrstu skref sem ný ríkisstjórn verður að taka samræmast fyrstu skrefum í átt til þess að uppfylla þau skilyrði sem gera okkur tæk í myntbandalag Evrópu. Vitanlega þurfa alvörustjórnmálamenn að greina hver yrðu samningsmarkmið þjóðarinnar gagnvart Evrópusambandinu. Talið er að kostnaður við ESB-aðild Íslands sé um 5 milljarðar króna á ári. Kostnaður heimilanna við að verja krónuna er ekki hár í samanburði við þann kostnað sem er af háu vaxtastigi hérlendis og miklum vaxtamun gagnvart nágrannaþjóðunum.
Við eigum að tryggja stöðuga uppbyggingu atvinnulífsins. Auka þarf útflutningstekjur til þess að jafna viðskiptahallann. Byggja þarf á áframhaldandi virkjun fallvatna og jarðvarma, en gæta verður að því hvar borið er niður í þeim efnum. Einnig þarf að efla hvers konar atvinnustarfsemi byggða á nýrri þekkingu og tækni. Tryggja verður að hvorutveggja dafni með öðrum og eldri atvinnugreinum í landinu. Ruðningsáhrif mikilla framkvæmda og samspil við illa skipulagðar og handahófskenndar breytingar á fjármálamarkaði hafa valdið hátæknifyrirtækjum rekstrarvanda. Stjórnvöld verða að taka tillit til íslenskra hátæknifyrirtækja og útrásar íslensks tæknifólks. Möguleikar okkar til frekari uppbyggingar hátækni eru jafnir á við stóriðju. Þar má benda á alþjóðlega tölvuhýsingu og gagnavinnslu. Slík starfsemi þarf mikla orku, mikinn fjölda tæknimanna og er án mengunaráhrifa. Byggja þarf upp öflugt ljósleiðarasamband á milli landa, í eigu og rekstri ríkisins og án gjaldtöku.
Allt of stór hluti launamanna hefur ekki lokið skilgreindu námi. Stjórnvöld og aðilar vinnumarkaðar eiga að taka höndum saman um að setja sér metnaðarfull og vel skilgreind markmið. Á næsta áratug þarf að gera stórátak í að treysta stöðu þeirra tugþúsunda fólks á vinnumarkaði sem hafa litla formlega menntun, með raunfærnimati, náms- og starfsráðgjöf og sérstöku menntunarátaki. Setja á markmiðið við að innan við 10% vinnuaflsins verði án viðurkenndrar starfs- eða framhaldsmenntunar í lok þessa tímabils. Tryggja á rétt einstaklingsins til að ljúka a.m.k. einu viðurkenndu námi á framhaldsskólastigi á kostnað ríkisins, auk rétts til raunfærnimats og möguleika á að sækja sér aukna menntun með námsorlofi.
Við erum íslendingar, aðrir eru það ekki
Kosningabaráttan er farinn af stað og ekki stendur á yfirlýsingum. „Hinir eru á móti Íslandi og öllu sem íslenskt er. Við viljum verja Ísland,“ sagði fyrrverandi ráðherra þeirrar ríkisstjórnar sem leiddi okkur út í mitt fenið í fyrra. Þetta er klárlega mesta lágkúran sem ég hef heyrt hingað til.
Íslenska krónan er ónýtur gjaldmiðill og með henni mun ekki fara fram lífnauðsynlegt endurreisnarstarf. Það er andstætt íslenskum hagsmunum að vilja drepa málinu á dreif með því að leggja enn einu sinni til einhliða upptöku Evru. En sumir eru svo litlir að geta ekki horfst í augu við eigin gjörðir og viðurkennt mistök. Sjónarmið þessa fyrrv. ráðherra eru að leiða Ísland í enn meiri glötun, það er hann sem fer á móti Íslandi og öllu sem íslenskt er. Atvinnulífið mun hrynja og við blasir fólksflótti frá landinu og langvarandi ofuratvinnuleysi.
Félagsmaður hafði samband við mig nú í vikunni og sagði að hann ásamt konunni væru búin panta orlofsferð suður á bóginn. Þau ættu töluvert af vildarpunktum og hann spurði; „Er ekki betra að ég greiði ferðina með laununum sem ég fæ útborgað næst, en geymi frekar vildarpunktana okkar. Þeir munu standa betur en allt útlit fyrir að krónan falli.“ Þetta segir allt um hvernig komið er fyrir krónunni í huga fólks, hún er ekki bara bönnuð í erlendum viðskiptum.
Við erum á leið í annað hrun í haust ef ekki verður gripið til aðgerða nú þegar. Það verður okkar eigin hrun, ekki á kostnað erlendra kröfuhafa eins og gerðist í haust. Þá munu innistæður í íslenskum bönkum ekki halda og ekki heldur eignir lífeyrissjóðanna. Í þeirri stöðu munu erlendir lánadrottnar taka bein veð í auðlindum okkar. Afstaða Sjálfstæðisflokksins er að leiða okkur í þá stöðu að innan skamms höfum við glatað öllum helstu virkjunum þessa lands, auk þess að kvótinn verður kominnn í hendur erlendra aðila.
Þjóðin getur komist hjá því - en til þess þarf djarfar ákvarðanir sem stjórnmálaflokkarnir virðast ekki færir um að ráða við. Við höfum byggt okkar þjóðfélag á sandi. Sumir stjórnmálamenn ætla að bjóða börnum okkar upp á slíkt hið sama, því þeir eru að verja hagsmuni fárra.
Við nýtum allan okkar starfsaldur til þess að kaupa íbúð og greiða í lífeyrissjóð og það verður skyndilega einskis virði vegna slakra stjórnmálamanna.
Þetta er það sem skilur svo glögglega á milli hinna gömlu rótföstu þjóðfélaga í Evrópu og svo Íslands. Þær hafa gjaldmiðla sem valda því að eignir standa af sér tímabundna niðursveiflu. En við höfum Matador peninga varða af Sjálfstæðisflokknum og sérsniðna fyrir lítinn hóp manna í útgerð svo framkvæma megi blóðsúthellingalausan niðurskurð á kjörum landsmanna gangi útgerðinni ekki allt í haginn.
Það leiðir til þess að aðrir í Evrópu standa betur en við í þó svo þar ríki niðursveifla. Það fólk byggir sín hús á steini og á sína fjármuni í tryggum gjaldeyri.
Íslenska krónan er ónýtur gjaldmiðill og með henni mun ekki fara fram lífnauðsynlegt endurreisnarstarf. Það er andstætt íslenskum hagsmunum að vilja drepa málinu á dreif með því að leggja enn einu sinni til einhliða upptöku Evru. En sumir eru svo litlir að geta ekki horfst í augu við eigin gjörðir og viðurkennt mistök. Sjónarmið þessa fyrrv. ráðherra eru að leiða Ísland í enn meiri glötun, það er hann sem fer á móti Íslandi og öllu sem íslenskt er. Atvinnulífið mun hrynja og við blasir fólksflótti frá landinu og langvarandi ofuratvinnuleysi.
Félagsmaður hafði samband við mig nú í vikunni og sagði að hann ásamt konunni væru búin panta orlofsferð suður á bóginn. Þau ættu töluvert af vildarpunktum og hann spurði; „Er ekki betra að ég greiði ferðina með laununum sem ég fæ útborgað næst, en geymi frekar vildarpunktana okkar. Þeir munu standa betur en allt útlit fyrir að krónan falli.“ Þetta segir allt um hvernig komið er fyrir krónunni í huga fólks, hún er ekki bara bönnuð í erlendum viðskiptum.
Við erum á leið í annað hrun í haust ef ekki verður gripið til aðgerða nú þegar. Það verður okkar eigin hrun, ekki á kostnað erlendra kröfuhafa eins og gerðist í haust. Þá munu innistæður í íslenskum bönkum ekki halda og ekki heldur eignir lífeyrissjóðanna. Í þeirri stöðu munu erlendir lánadrottnar taka bein veð í auðlindum okkar. Afstaða Sjálfstæðisflokksins er að leiða okkur í þá stöðu að innan skamms höfum við glatað öllum helstu virkjunum þessa lands, auk þess að kvótinn verður kominnn í hendur erlendra aðila.
Þjóðin getur komist hjá því - en til þess þarf djarfar ákvarðanir sem stjórnmálaflokkarnir virðast ekki færir um að ráða við. Við höfum byggt okkar þjóðfélag á sandi. Sumir stjórnmálamenn ætla að bjóða börnum okkar upp á slíkt hið sama, því þeir eru að verja hagsmuni fárra.
Við nýtum allan okkar starfsaldur til þess að kaupa íbúð og greiða í lífeyrissjóð og það verður skyndilega einskis virði vegna slakra stjórnmálamanna.
Þetta er það sem skilur svo glögglega á milli hinna gömlu rótföstu þjóðfélaga í Evrópu og svo Íslands. Þær hafa gjaldmiðla sem valda því að eignir standa af sér tímabundna niðursveiflu. En við höfum Matador peninga varða af Sjálfstæðisflokknum og sérsniðna fyrir lítinn hóp manna í útgerð svo framkvæma megi blóðsúthellingalausan niðurskurð á kjörum landsmanna gangi útgerðinni ekki allt í haginn.
Það leiðir til þess að aðrir í Evrópu standa betur en við í þó svo þar ríki niðursveifla. Það fólk byggir sín hús á steini og á sína fjármuni í tryggum gjaldeyri.
laugardagur, 18. apríl 2009
Við stöndum á nýrri bjargbrún
Ísland skuldar 1.100 milljarða. Við eigum líklega fyrir vöxtunum af þessum lánum ef laun verða skorin niður og útgjöld til heilbrigðis og menntamála minnkuð, ekkert umfram það. Til þess að rífa landið upp þarf að fjölga störfum og auka útflutningstekjur. Forsvarsmenn þeirra fyrirtækja sem hafa tekið við aukningu á vinnumarkaði eru sammála um að það verði ekki gert með krónuna sem gjaldmiðil.
Fyrirtækin, utan útgerðar eru sammála um að eina leið Íslands úr þessum vanda sé að hefja strax aðildarviðræður við ESB og stefna á upptöka Evru. Það muni endurvinna okkur nauðsynlegt traust, lækka vexti á erlendum lánum og skapa okkur stöðu til þess að semja um ásættanlegt greiðslu lána eða jafnvel niðurfellingu hluta þeirra.
Endurtekið útspil Sjálfstæðisflokksins um einhliða upptöku er fjarstæðukennt fálm. Þar er farið að sjónarmiðum LÍU, ekki annarra fyrirtækja. Sjálfstæðisflokkurinn er að einangrast og er í andstöðu við öll fyrirtækin nema útvegsmenn.
Með því að setja verndun hagsmuna LÍÚ fremst stefnir Flokkurinn þjóðinni í mikla hættu, tefur uppbyggingu efnahagslífsins og er að tryggja viðvarandi atvinnuleysi, lág laun og slakan kaupmátt. Áframhaldandi háa vexti og verðtryggingu.
Næsta vetur verða öll helstu fyrirtækin að endurfjármagna sig og ef ekki verður búið að undirbúa þann jarðveg blasir við önnur bylgja hruns. Sjálfstæðisflokkurinn kann tökin á því að undirbúa slíkt og ætlar að því virðist að endurtaka leikinn.
Svo var komið síðasta haust að engin vildi lána Íslandi, nema við myndum undirgangast skilyrði IMF. Ekki einu sinni hin norðurlöndin vildu lána okkur krónu. Það varð að þvinga íslensk stjórnvöld til þess að breyta um stefnu. Þrátt fyrir þessar staðreyndir ætla sömu stjórnmálamenn að halda áfram á sömu braut.
Viðhorf til Íslands eru neikvæð og þau litlu lán sem okkur standa til boða eru á mjög háum vöxtum, vegna þess háa áhættuálags sem við búum við. Það liggur fyrir að ef við breytum um stefnu munu viðhorf til okkar breytast, það hefur komið fram hjá m.a. Finnum og Svíum um aðstoð og lán á hagstæðari vöxtum.
Fyrri bylgjan hitti hið erlenda lánsfé sem hér var og við töpuðum 80 milljörðum dollara af erlendu lánsfé. Bylgjan í haust lendir milliliðalaust á íslensku atvinnulífi og heimilum. Lykilfyrirtæki munu falla og algjört öngþveiti myndast og við blasir 10 - 15 ára lægð og fátækt.
Það hefur ekki verið fjölgun starfa í byggingariðnaði, sjávarútvegi eða landbúnaði, jafnvel frekar fækkun í sumum þessara greina þá helst í fiskvinnslu. Fjölgun atvinnutækifæra hefur átt sér stað í sprota- og tæknifyrirtækjum og þar eru möguleikar til þess að fjölga störfum og auka útflutningstekjur. Ungt íslenskt fólk sem hefur leitað sér menntunar sér ekki atvinnutækifæri í landbúnaði eða fiskvinnslu.
Í þessu sambandi má t.d. benda á samsetningu félagsmanna Rafiðnaðarsambands Íslands. Árið 1990 voru félagsmenn um 2000, um 600 unnu í byggingariðnaði og svipaður fjöldi í útgerð, fiskvinnslu og landbúnaði, 300 í orkugeiranum og um 500 tæknigeiranum. Í dag eru rafiðnaðarmenn tæplega 7000. Sami fjöldi vinnur í öllum geirum og árið 1990 utan tæknigeirans, þar vinna í dag 5000 rafiðnaðarmenn. Öll fjölgunin hefur verið þar. Þetta eru lykilmenn tæknifyrirtækjanna og er sá hópur sem hefur mestu möguleikanna til þess að leita sér að störfum annarsstaðar.
Forsvarsmenn þeirra fyrirtækja sem hafa byggst upp á undanförnum árum eins og CCP, Marel, Össur og Actavis segja að krónan hafi reynst þeim mjög illa. Krónan sé ástæða þess að þau eru með mun fleiri starfsmenn erlendis en hér heima. Þau sjá ekki sína framtíð hér, þó svo þau vildu svo gjarnan. Ef haldið verði áfram á þessari braut verða þau að flytja höfuðstöðvar sína frá Íslandi.
Ef Evran hefði verið til staðar þá hefðu þessi fyrirtæki verið byggð næstum alfarið hér á landi og væru með mun fleiri starfsmenn hér heima, jafnvel á þriðja þúsund fleiri. Það hefði skapað afleiður í öðrum fyrirtækjum með enn fleiri störfum.
Það er með hreinum ólíkindum hvar minn gamli flokkur stendur gagnvart þessum staðreyndum og er orðin eins steingerfingur sem rökstyður sín við'horf með úreltum klisjum og upphrópunum.
Það er alrangt sem stjórnmálamenn halda fram að veik krónan sé góð til uppbyggingar, segja forsvarsmenn tæknifyrirtækjanna. Það á einvörðungu við sjávarútveginn. Veik króna leiðir til veikra fyrirtækja sem falla sama dag og krónan styrktist. Íslensk stjórnvöld eru að brjóta lög og reglur EES samningsins með gjaldeyrishaftastefnu og þolinmæði EES er þrotin.
Svíar taka við forystu ESB í júlí og þeir hafi gefið það út að ef við viljum viðræður þá muni þeir aðstoða okkur við það, en við verðum að fara fram á viðræður fyrir 15. júní næstk. En það virðist vera svo að stjórnmálamenn ætli að leiða yfir Ísland enn meiri hamfarir.
Fyrirtækin, utan útgerðar eru sammála um að eina leið Íslands úr þessum vanda sé að hefja strax aðildarviðræður við ESB og stefna á upptöka Evru. Það muni endurvinna okkur nauðsynlegt traust, lækka vexti á erlendum lánum og skapa okkur stöðu til þess að semja um ásættanlegt greiðslu lána eða jafnvel niðurfellingu hluta þeirra.
Endurtekið útspil Sjálfstæðisflokksins um einhliða upptöku er fjarstæðukennt fálm. Þar er farið að sjónarmiðum LÍU, ekki annarra fyrirtækja. Sjálfstæðisflokkurinn er að einangrast og er í andstöðu við öll fyrirtækin nema útvegsmenn.
Með því að setja verndun hagsmuna LÍÚ fremst stefnir Flokkurinn þjóðinni í mikla hættu, tefur uppbyggingu efnahagslífsins og er að tryggja viðvarandi atvinnuleysi, lág laun og slakan kaupmátt. Áframhaldandi háa vexti og verðtryggingu.
Næsta vetur verða öll helstu fyrirtækin að endurfjármagna sig og ef ekki verður búið að undirbúa þann jarðveg blasir við önnur bylgja hruns. Sjálfstæðisflokkurinn kann tökin á því að undirbúa slíkt og ætlar að því virðist að endurtaka leikinn.
Svo var komið síðasta haust að engin vildi lána Íslandi, nema við myndum undirgangast skilyrði IMF. Ekki einu sinni hin norðurlöndin vildu lána okkur krónu. Það varð að þvinga íslensk stjórnvöld til þess að breyta um stefnu. Þrátt fyrir þessar staðreyndir ætla sömu stjórnmálamenn að halda áfram á sömu braut.
Viðhorf til Íslands eru neikvæð og þau litlu lán sem okkur standa til boða eru á mjög háum vöxtum, vegna þess háa áhættuálags sem við búum við. Það liggur fyrir að ef við breytum um stefnu munu viðhorf til okkar breytast, það hefur komið fram hjá m.a. Finnum og Svíum um aðstoð og lán á hagstæðari vöxtum.
Fyrri bylgjan hitti hið erlenda lánsfé sem hér var og við töpuðum 80 milljörðum dollara af erlendu lánsfé. Bylgjan í haust lendir milliliðalaust á íslensku atvinnulífi og heimilum. Lykilfyrirtæki munu falla og algjört öngþveiti myndast og við blasir 10 - 15 ára lægð og fátækt.
Það hefur ekki verið fjölgun starfa í byggingariðnaði, sjávarútvegi eða landbúnaði, jafnvel frekar fækkun í sumum þessara greina þá helst í fiskvinnslu. Fjölgun atvinnutækifæra hefur átt sér stað í sprota- og tæknifyrirtækjum og þar eru möguleikar til þess að fjölga störfum og auka útflutningstekjur. Ungt íslenskt fólk sem hefur leitað sér menntunar sér ekki atvinnutækifæri í landbúnaði eða fiskvinnslu.
Í þessu sambandi má t.d. benda á samsetningu félagsmanna Rafiðnaðarsambands Íslands. Árið 1990 voru félagsmenn um 2000, um 600 unnu í byggingariðnaði og svipaður fjöldi í útgerð, fiskvinnslu og landbúnaði, 300 í orkugeiranum og um 500 tæknigeiranum. Í dag eru rafiðnaðarmenn tæplega 7000. Sami fjöldi vinnur í öllum geirum og árið 1990 utan tæknigeirans, þar vinna í dag 5000 rafiðnaðarmenn. Öll fjölgunin hefur verið þar. Þetta eru lykilmenn tæknifyrirtækjanna og er sá hópur sem hefur mestu möguleikanna til þess að leita sér að störfum annarsstaðar.
Forsvarsmenn þeirra fyrirtækja sem hafa byggst upp á undanförnum árum eins og CCP, Marel, Össur og Actavis segja að krónan hafi reynst þeim mjög illa. Krónan sé ástæða þess að þau eru með mun fleiri starfsmenn erlendis en hér heima. Þau sjá ekki sína framtíð hér, þó svo þau vildu svo gjarnan. Ef haldið verði áfram á þessari braut verða þau að flytja höfuðstöðvar sína frá Íslandi.
Ef Evran hefði verið til staðar þá hefðu þessi fyrirtæki verið byggð næstum alfarið hér á landi og væru með mun fleiri starfsmenn hér heima, jafnvel á þriðja þúsund fleiri. Það hefði skapað afleiður í öðrum fyrirtækjum með enn fleiri störfum.
Það er með hreinum ólíkindum hvar minn gamli flokkur stendur gagnvart þessum staðreyndum og er orðin eins steingerfingur sem rökstyður sín við'horf með úreltum klisjum og upphrópunum.
Það er alrangt sem stjórnmálamenn halda fram að veik krónan sé góð til uppbyggingar, segja forsvarsmenn tæknifyrirtækjanna. Það á einvörðungu við sjávarútveginn. Veik króna leiðir til veikra fyrirtækja sem falla sama dag og krónan styrktist. Íslensk stjórnvöld eru að brjóta lög og reglur EES samningsins með gjaldeyrishaftastefnu og þolinmæði EES er þrotin.
Svíar taka við forystu ESB í júlí og þeir hafi gefið það út að ef við viljum viðræður þá muni þeir aðstoða okkur við það, en við verðum að fara fram á viðræður fyrir 15. júní næstk. En það virðist vera svo að stjórnmálamenn ætli að leiða yfir Ísland enn meiri hamfarir.
fimmtudagur, 16. apríl 2009
Úrslitastund nálgast
Það liggur fyrir að ef Ísland á að komast út úr efnahagsvandanum verður að greiða niður höfuðstól erlendra skulda hratt. Það verður ekki gert án þess að byggja upp atvinnulífið og auka útflutningstekjur. Það er útilokað að gera með þeim gjaldmiðli sem við búum við. Hann er ónýtur.
Þessi uppbygging verður ekki gerð án þess að náð verði samningum við þá sem Ísland skuldar og skapaðir möguleikar á að erlendir aðilar vilji leggja fram fjármagn og lán til fjárfestinga í íslensku atvinnulífi, án þess að það sé á okurvöxtum. Það verður ekki gert án aðstoðar Evrópska Seðlabankans.
Ekkert atvinnulíf og þaðan af síður heimili þola þá vexti sem tilvist krónunnar veldur. Það verður enging uppbygging á þesusm vöxtum. Ef ekkert verður gert í þessum málaflokki á allra næstu vikum blasir við gríðarlegt fall fyrirtækja í landinu. Þau hafa haldið sér gangandi á eigin fjármagni, en nú blasir við að ekki verður lengra komist á þeirri braut.
Það er ótrúlegt að þetta skuli ekki vera aðalmál í pólitískri umræðu fyrir komandi kosningar. Ef ekki er verður af viðræðum við ESB á næstunni blasir við þjóðinni gríðarlegt fall og við blasir fjöldagjaldþort íslenskra fyrirtækja og brottflutningur annarra. Gríðarleg aukning á atvinnuleysi sem mun verða langvarandi jafnvel 10 – 15 ár.
Spírall niður á við hefur verið að myndast í vetur. Það að keyra framkvæmdir niður leiðir til þess að fyrirtækin verða draga saman og fækka starfsfólki. Það leiðir til þess að fjölgun verður á atvinnuleysiskrá.
Það skapar svo aftur á móti vaxandi fjölda þeirra sem eru tilbúnir að taka til hendinni stund og stund, svart svo þeir falli ekki af bótum og missi margskonar réttindi. Sem skapar aftur að þau fyrirtæki sem nýta sér þessa stöðu geta tekið að sér verkefni fyrir mun lægra verð en fyrirtæki sem eru að reyna að hafa allt samkvæmt reglum samfélagsins.
Þetta leiðir til þess að um 40% af veltunni fer fram í neðanjarðarhagkerfinu. Starfsmenn í þessu umhverfi greiða ekkert samfélagsins, en fá ýmsar bætur vegna lágra uppgefinna tekna. Spírallinn herðir á sér.
Þessi uppbygging verður ekki gerð án þess að náð verði samningum við þá sem Ísland skuldar og skapaðir möguleikar á að erlendir aðilar vilji leggja fram fjármagn og lán til fjárfestinga í íslensku atvinnulífi, án þess að það sé á okurvöxtum. Það verður ekki gert án aðstoðar Evrópska Seðlabankans.
Ekkert atvinnulíf og þaðan af síður heimili þola þá vexti sem tilvist krónunnar veldur. Það verður enging uppbygging á þesusm vöxtum. Ef ekkert verður gert í þessum málaflokki á allra næstu vikum blasir við gríðarlegt fall fyrirtækja í landinu. Þau hafa haldið sér gangandi á eigin fjármagni, en nú blasir við að ekki verður lengra komist á þeirri braut.
Það er ótrúlegt að þetta skuli ekki vera aðalmál í pólitískri umræðu fyrir komandi kosningar. Ef ekki er verður af viðræðum við ESB á næstunni blasir við þjóðinni gríðarlegt fall og við blasir fjöldagjaldþort íslenskra fyrirtækja og brottflutningur annarra. Gríðarleg aukning á atvinnuleysi sem mun verða langvarandi jafnvel 10 – 15 ár.
Spírall niður á við hefur verið að myndast í vetur. Það að keyra framkvæmdir niður leiðir til þess að fyrirtækin verða draga saman og fækka starfsfólki. Það leiðir til þess að fjölgun verður á atvinnuleysiskrá.
Það skapar svo aftur á móti vaxandi fjölda þeirra sem eru tilbúnir að taka til hendinni stund og stund, svart svo þeir falli ekki af bótum og missi margskonar réttindi. Sem skapar aftur að þau fyrirtæki sem nýta sér þessa stöðu geta tekið að sér verkefni fyrir mun lægra verð en fyrirtæki sem eru að reyna að hafa allt samkvæmt reglum samfélagsins.
Þetta leiðir til þess að um 40% af veltunni fer fram í neðanjarðarhagkerfinu. Starfsmenn í þessu umhverfi greiða ekkert samfélagsins, en fá ýmsar bætur vegna lágra uppgefinna tekna. Spírallinn herðir á sér.
miðvikudagur, 15. apríl 2009
Froða skattahækkunarflokksins
Afstaða Sjálfstæðismanna gagnvart breytingum á stjórnarskrá og andstaða þeirra gagnvart stjórnlagaþingi hafa ekki komið á óvart. Flokkurinn hefur aldrei þorað að leita til fólksins í landinu og verið andstæður þjóðaratkvæðagreiðslum.
Allt er nú á bólakafi í óútskýrðum ofurstyrkjum á sama tíma og forsvarsmenn Flokksins reyndu að telja fólkinu í landinu í trú um hreinleika sinn með setningu laga sem takmarka áttu styrki til stjórnmálamanna og flokka þeirra. Einungis hafa verið gefnir upp styrkir til móður Flokksins, en ekki hafa verið gefnir upp styrkir til hverfafélaga og annarra stofnana flokksins. Þekkt er að prófkjör innan Flokksins hafa sum hver kostað óhemju fjárhæðir.
Sé litið til viðbragða formanns Flokksins og starfsmanna hans gagnvart beiðnum um að upplýst verði um þessa styrki, má telja öruggt að þar sé eitthvað sem ekki þoli dagsins ljós.
Það sem gerir þetta allt svo ógeðfellt er að fjármálastefna og ofsafengna Frjálshyggja í stjórnartíð Flokksins undanfarin 18 ár er tengd stefnu flokksins. Það er reyndar með ólíkindum að heyra ummæli þingmanna í fjölmiðlum og á Alþingi þessa dagana. Fyrir liggur mikill fjárlagahalli, tekjufall ríkissjóðs, en á sama tíma er talað eins og hægt sé að gefa í og sniðganga skattahækkanir. Það blasir við að skapa verður stöðu til þess að greiða niður þær skuldir sem stefna Flokksins hefur steypt þjóðinni í.
Á sama tíma stóð Flokkurinn fyrir mikilli hækkun á sköttum þeirra lægst launuðu með því að láta persónuafslátt og skerðingarmörk bótakerfisins standa kyrr þrátt fyrir verðbólgu. Með því voru t.d. barnabætur og vaxtabætur lækkaðar um nokkra milljarða.
Launamenn á almennum markaði búa nú við miklar launalækkanir, ekki bara missi á yfirvinnu á afkastatengdum tekjum. Auk þess er mestur hluti atvinnuleysis á þeim hluta vinnumarkaðs.
Eftirtektarverð hreinskilni kom fram í framsetningu Katrínar menntamálaráðherra í gær um stöðu opinberra starfsmanna og stóðu orð hennar langt fyrir ofan alla þá ómerkilegu froðu sem flýtur um sali stjórnmálamanna þessa dagana, þá sérstaklega frá þingmönnum Flokksins. Katrín er líklega eftirtektarverðasti stjórnmálamaður dagsins í dag.
Allt er nú á bólakafi í óútskýrðum ofurstyrkjum á sama tíma og forsvarsmenn Flokksins reyndu að telja fólkinu í landinu í trú um hreinleika sinn með setningu laga sem takmarka áttu styrki til stjórnmálamanna og flokka þeirra. Einungis hafa verið gefnir upp styrkir til móður Flokksins, en ekki hafa verið gefnir upp styrkir til hverfafélaga og annarra stofnana flokksins. Þekkt er að prófkjör innan Flokksins hafa sum hver kostað óhemju fjárhæðir.
Sé litið til viðbragða formanns Flokksins og starfsmanna hans gagnvart beiðnum um að upplýst verði um þessa styrki, má telja öruggt að þar sé eitthvað sem ekki þoli dagsins ljós.
Það sem gerir þetta allt svo ógeðfellt er að fjármálastefna og ofsafengna Frjálshyggja í stjórnartíð Flokksins undanfarin 18 ár er tengd stefnu flokksins. Það er reyndar með ólíkindum að heyra ummæli þingmanna í fjölmiðlum og á Alþingi þessa dagana. Fyrir liggur mikill fjárlagahalli, tekjufall ríkissjóðs, en á sama tíma er talað eins og hægt sé að gefa í og sniðganga skattahækkanir. Það blasir við að skapa verður stöðu til þess að greiða niður þær skuldir sem stefna Flokksins hefur steypt þjóðinni í.
Á sama tíma stóð Flokkurinn fyrir mikilli hækkun á sköttum þeirra lægst launuðu með því að láta persónuafslátt og skerðingarmörk bótakerfisins standa kyrr þrátt fyrir verðbólgu. Með því voru t.d. barnabætur og vaxtabætur lækkaðar um nokkra milljarða.
Launamenn á almennum markaði búa nú við miklar launalækkanir, ekki bara missi á yfirvinnu á afkastatengdum tekjum. Auk þess er mestur hluti atvinnuleysis á þeim hluta vinnumarkaðs.
Eftirtektarverð hreinskilni kom fram í framsetningu Katrínar menntamálaráðherra í gær um stöðu opinberra starfsmanna og stóðu orð hennar langt fyrir ofan alla þá ómerkilegu froðu sem flýtur um sali stjórnmálamanna þessa dagana, þá sérstaklega frá þingmönnum Flokksins. Katrín er líklega eftirtektarverðasti stjórnmálamaður dagsins í dag.
mánudagur, 13. apríl 2009
Um staðreyndir
Það er alltaf ástæða til þess að staldra við og skoða hvað sé nú á seiði þegar forsvarsmenn Sjálfstæðisflokksins sjá ástæðu til þess að taka það sérstaklega fram hversu heiðarlegir þeir séu og aðrir óheiðarlegir. Í gær birti fyrrv. sjávarútv.ráðherra sprenghlægilega grein þar sem hann fer á kostum í lýsingum á heiðarleika Flokksins.
Það er undantekningalaust eitthvað óhreint á ferðinni þegar þessi flötur birtist. Valhöll er tekinn til við spunann og ástæða til þess að endursemja söguna. Þetta er svo minnistætt frá Eyjabakkamálinu, Fjölmiðlamálinu, Eftirlaunamálinu, skipan háskólaprófessors, tveggja hæstarréttardómara, héraðsdómara, seðlabankastjóra og svo 9 sendiherra. Sjá hér, og hér og hér og hér
Nú telja sjálfstæðismenn sérstaka ástæðu til þess að taka fram hversu heiðarlegir hafa verið hvað varðar OR og REI málið. Hér er greinargóð yfirlitsgrein úr Morgunblaðinu um málið.
Það er undantekningalaust eitthvað óhreint á ferðinni þegar þessi flötur birtist. Valhöll er tekinn til við spunann og ástæða til þess að endursemja söguna. Þetta er svo minnistætt frá Eyjabakkamálinu, Fjölmiðlamálinu, Eftirlaunamálinu, skipan háskólaprófessors, tveggja hæstarréttardómara, héraðsdómara, seðlabankastjóra og svo 9 sendiherra. Sjá hér, og hér og hér og hér
Nú telja sjálfstæðismenn sérstaka ástæðu til þess að taka fram hversu heiðarlegir hafa verið hvað varðar OR og REI málið. Hér er greinargóð yfirlitsgrein úr Morgunblaðinu um málið.
Gerast áskrifandi að:
Færslur (Atom)